Tadalafil (Cialis) bij erectiestoornissen en prostaatklachten
Tadalafil is een geneesmiddel bij erectiestoornissen en, in de sterkte van 5 mg, bij een goedaardig vergrote prostaat; in België heeft geen enkele verpakking ervan vrije aflevering. U leest hier hoe tadalafil werkt, wanneer 5 mg per dag en wanneer 10 of 20 mg bij gelegenheid wordt gebruikt, welke combinaties niet mogen en welke bijwerkingen de samenvatting van de productkenmerken (SKP) beschrijft.
Hoe tadalafil werkt
Tadalafil behoort tot de PDE5-remmers. Tadalafil werkt bij erectiestoornissen alleen als er seksuele prikkeling is, zo staat in rubriek 4.1 van de SKP; vanzelf ontstaat er geen erectie. Rubriek 4.4 vermeldt daarnaast dat tadalafil de bloedvaten verwijdt, met een milde en voorbijgaande daling van de bloeddruk. Daarom versterkt tadalafil de bloeddrukdaling door nitraten en vraagt de SKP voorzichtigheid bij andere geneesmiddelen die de bloeddruk verlagen.
Voor een erectiestoornis wordt tadalafil bij gelegenheid of elke dag in een lage dosis gebruikt; bij een goedaardig vergrote prostaat alleen elke dag. Welk schema past, hangt volgens rubriek 4.2 mede af van uw keuze en van het oordeel van de arts.
Waarvoor tadalafil geregistreerd is
Rubriek 4.1 van de SKP noemt als toepassing de behandeling van erectiestoornissen bij volwassen mannen. In de bijsluiter gaat het om geen erectie kunnen krijgen, of een erectie die geschikt is voor seksuele activiteit niet lang genoeg kunnen behouden. De sterkte van 5 mg is daarnaast geregistreerd voor de tekenen en symptomen van benigne prostaathyperplasie, een goedaardige vergroting van de prostaat die volgens de bijsluiter plasklachten kan geven. Ook mannen die beide klachten tegelijk hebben, gebruiken volgens de SKP 5 mg per dag. Tadalafil is niet bedoeld voor vrouwen.
Niet elke verpakking met tadalafil valt onder deze pagina. Enkele verpakkingen van 20 mg en een drank met tadalafil hebben in SAM, de Authentieke Bron Geneesmiddelen, afleveringswijze M42: een beperkt medisch voorschrift, waarbij het eerste voorschrift van een specialist komt. Die verpakkingen vallen buiten deze pagina.
Dosering volgens de SKP: 5 mg per dag of 10 en 20 mg bij gelegenheid
De SKP beschrijft twee manieren om tadalafil bij erectiestoornissen te gebruiken: bij gelegenheid, vóór de verwachte seksuele activiteit, of elke dag een lage dosis. De tabel vat rubriek 4.2 samen; voor u gelden de dosering op uw voorschrift en de bijsluiter.
De sterktes van 10 en 20 mg zijn volgens de SKP bedoeld voor gebruik vóór seksuele activiteit en worden niet aanbevolen voor voortdurend dagelijks gebruik. Per dag neemt u hoogstens één dosis, en de dosis verhoogt u niet zelf: rubriek 4.8 meldt dat bijwerkingen toenemen naarmate de dosis hoger is. Werkt tadalafil herhaaldelijk onvoldoende, bespreek dat dan met de arts die u opvolgt.
| Situatie | Wat de SKP vermeldt |
|---|---|
| Erectiestoornis, gebruik bij gelegenheid | Meestal 10 mg vóór de verwachte seksuele activiteit, met of zonder voedsel, minstens 30 minuten vooraf. Bij onvoldoende effect kan 20 mg worden geprobeerd. Hoogstens één keer per dag. |
| Erectiestoornis, gebruik minstens twee keer per week verwacht | Eén keer per dag 5 mg, op ongeveer hetzelfde tijdstip; afhankelijk van de verdraagbaarheid kan dat 2,5 mg worden. Of het dagelijkse schema nog past, wordt geregeld opnieuw beoordeeld. |
| Goedaardig vergrote prostaat, met of zonder erectiestoornis | Eén keer per dag 5 mg, op ongeveer hetzelfde tijdstip, met of zonder voedsel. |
| Ernstig verminderde nierfunctie | Hoogstens 10 mg bij gelegenheid; een dagelijkse dosis wordt niet aanbevolen. |
| Verminderde leverfunctie | Bij gelegenheid 10 mg. Over hogere dosissen en over dagelijks gebruik zijn geen gegevens; de voorschrijver weegt voordeel en risico af. |
| Oudere mannen en mannen met diabetes | Geen aanpassing van de dosering nodig. |
Wanneer tadalafil niet mag
Rubriek 4.3 van de SKP noemt situaties waarin tadalafil niet gebruikt mag worden. De belangrijkste is de combinatie met nitraten in welke vorm ook, zoals nitroglycerine onder de tong of andere middelen tegen pijn op de borst: samen versterken ze de bloeddrukdaling. Hetzelfde geldt voor riociguat, dat volgens de bijsluiter gebruikt wordt bij hoge bloeddruk in de longen. Volgens rubriek 4.5 moet er, als in een levensbedreigende situatie toch een nitraat nodig is, minstens 48 uur verstreken zijn na de laatste dosis tadalafil. Vertel hulpverleners daarom altijd of en wanneer u tadalafil hebt genomen. Tadalafil mag verder niet bij:
- een hartinfarct in de voorbije 90 dagen
- onstabiele angina of angina die optreedt tijdens geslachtsgemeenschap
- hartfalen van klasse 2 of hoger volgens de New York Heart Association, ontstaan in de voorbije 6 maanden
- ongecontroleerde hartritmestoornissen, een lage bloeddruk (onder 90/50 mm Hg) of een ongecontroleerde hoge bloeddruk
- een beroerte in de voorbije 6 maanden
- verlies van gezichtsvermogen in één oog door NAION, een doorbloedingsstoornis van de oogzenuw
- een hartaandoening waarbij seksuele activiteit wordt afgeraden, of overgevoeligheid voor tadalafil of een van de hulpstoffen
Combinaties waarbij voorzichtigheid nodig is
Alfablokkers worden vaak gebruikt bij prostaatklachten of een hoge bloeddruk. Samen met tadalafil kunnen ze bij sommige mannen een bloeddrukdaling met klachten geven. De combinatie met doxazosine wordt volgens de SKP niet aanbevolen. Met tamsulosine en alfuzosine werd dat effect in kleine interactiestudies niet gezien, maar ook daar vraagt de SKP voorzichtigheid, zeker bij oudere mannen. Gebruikt u tamsulosine, lees dan ook de pagina over tamsulosine.
Neemt u elke dag tadalafil en ook een bloeddrukverlager, dan kan de bloeddruk volgens rubriek 4.4 dalen en moet worden nagegaan of de bloeddrukbehandeling aangepast moet worden. Krachtige CYP3A4-remmers zoals ritonavir, saquinavir, ketoconazol, itraconazol en erythromycine, en ook grapefruitsap, kunnen de hoeveelheid tadalafil in het bloed verhogen, waardoor bijwerkingen vaker kunnen optreden.
Een tweede PDE5-remmer of nog een andere behandeling van erectiestoornissen combineert u niet met tadalafil: de SKP vermeldt dat zulke combinaties niet onderzocht zijn. Meer over sildenafil, een ander middel bij erectiestoornissen, leest u op de pagina over sildenafil. Over alcohol vermeldt rubriek 4.5 dat sommige mannen na een grote hoeveelheid alcohol samen met tadalafil duizelig werden bij het rechtstaan.
Bijwerkingen en wanneer u hulp zoekt
Hoofdpijn, maagklachten (dyspepsie), rugpijn en spierpijn staan in rubriek 4.8 van de SKP als de vaakst gemelde bijwerkingen. Ze komen vaker voor bij een hogere dosis, gaan meestal voorbij en zijn doorgaans licht tot matig. Bij dagelijks gebruik trad hoofdpijn vooral op in de eerste 10 tot 30 dagen van de behandeling.
Enkele bijwerkingen zijn zeldzaam maar vragen dringend actie. Stop met tadalafil en zoek zo snel mogelijk medische hulp bij een plotse vermindering of verlies van het zicht, bij een vervormd beeld of bij plots gehoorverlies (SKP 4.4). Houdt een erectie 4 uur of langer aan, dan moet die zo vlug mogelijk behandeld worden, omdat het weefsel van de penis anders blijvende schade kan oplopen. Krijgt u pijn op de borst, gebruik dan geen nitraten en zoek direct medische hulp (bijsluiter, rubriek 4); in een noodsituatie belt u 112.
Dokter van wacht: bel 1733 (zonaal tarief) voor medische problemen die niet kunnen wachten tot het spreekuur van uw eigen dokter.
Waarom de arts naar uw hart en uw voorgeschiedenis vraagt
De SKP vraagt in rubriek 4.4 dat vóór een behandeling de medische voorgeschiedenis wordt nagegaan en een lichamelijk onderzoek gebeurt, om de erectiestoornis vast te stellen en mogelijke onderliggende oorzaken te vinden. Bij een vergrote prostaat moet volgens de SKP bovendien prostaatkanker worden uitgesloten en moet worden gekeken naar hart- en vaatziekten. Ook de toestand van hart en bloedvaten telt, omdat seksuele activiteit een zekere belasting voor het hart is.
De arts beoordeelt uw vragenlijst schriftelijk en kan u vragen om een recente bloeddrukmeting, resultaten van onderzoek of een verslag van uw eigen dokter. Zijn die gegevens er niet of is tadalafil niet geschikt, dan kan een onderzoek ter plaatse worden aanbevolen of kan de arts de aanvraag afwijzen. Hebt u een hartaandoening, vermeld dat dan in de vragenlijst: volgens de bijsluiter vraagt seksuele activiteit een extra inspanning van het hart.
Hoe de beoordeling verloopt
De arts beoordeelt schriftelijk de medische vragenlijst die u invult; een afspraak of een wachtzaal komt er niet aan te pas. Er is geen teleconsultatie via video of telefoon. Heeft de arts vragen, dan worden die schriftelijk gesteld in de chat in uw persoonlijke omgeving; u krijgt daarover een e-mail. Vraagt de arts om een document of een meting, dan bezorgt u die via dezelfde chat. Neemt u tadalafil al langer, dan vindt u op de pagina over een herhaalvoorschrift hoe een aanvraag voor vaste medicatie verloopt.
Valt de beoordeling positief uit, dan krijgt u een grensoverschrijdend voorschrift als pdf per e-mail. U neemt de afdruk mee naar de apotheek, samen met uw identiteitsbewijs. Over de aflevering beslist de apotheker, die het voorschrift controleert en, als dat nodig is, de voorschrijver kan contacteren en de aflevering kan uitstellen. Ons document is geen elektronisch voorschrift en komt niet in Recip-e terecht.
Wat kost het?
Hoeveel de beoordeling kost, toont de knop op deze pagina nog voor u betaalt; via die knop rekent u ook af. U betaalt voor het medisch consult, niet voor het afgeven van een document - de arts beslist daarover na beoordeling van uw formulier. Wijst de arts uw aanvraag af om medische of juridische redenen, dan betalen wij het volledige bedrag terug. Vraagt de arts u om aanvullende documentatie, dan heeft u daar minimaal 7 dagen voor en herinneren wij u aan de termijn; kan het consult niet worden afgerond, dan betalen wij het bedrag ook volledig terug.
Het geneesmiddel betaalt u zelf; wij regelen geen terugbetaling door ziekenfonds of RIZIV (INAMI). Onze dienst zelf wordt niet terugbetaald.
Wie beoordeelt uw aanvraag?
Elke vragenlijst over tadalafil legt u voor aan Damian Wojno, arts met een Poolse beroepsbevoegdheid, nr. 3211301, die er schriftelijk over oordeelt. De arts is niet ingeschreven bij de Orde der artsen en neemt de rol van uw huisarts niet over. Voor de opvolging van uw hart, uw bloeddruk of uw prostaat blijft uw eigen dokter of uroloog het aanspreekpunt.
Heb ik voor tadalafil een voorschrift nodig?
Ja. In SAM heeft geen enkele verpakking met tadalafil vrije aflevering: de meeste verpakkingen hebben afleveringswijze M1, medisch voorschrift, en enkele verpakkingen van 20 mg M42, een beperkt medisch voorschrift. Tadalafil haalt u dus met een voorschrift in de apotheek, waar de apotheker over de aflevering beslist.
Wat is het verschil tussen tadalafil 5 mg en 20 mg?
Tadalafil 5 mg neemt u elke dag op ongeveer hetzelfde tijdstip: bij een erectiestoornis als u minstens twee keer per week seksueel actief verwacht te zijn, of bij een goedaardig vergrote prostaat. De sterktes van 10 en 20 mg neemt u bij gelegenheid, vóór de verwachte seksuele activiteit; de SKP raadt ze niet aan voor dagelijks gebruik. Welke vorm bij u past, beslist de arts.
Hoe lang op voorhand neem ik tadalafil in?
Volgens de SKP kunt u tadalafil bij gelegenheid minstens 30 minuten vóór de seksuele activiteit innemen, met of zonder voedsel. Zonder seksuele prikkeling ontstaat er geen erectie. Neem hoogstens één dosis per dag.
Mag ik tadalafil samen met tamsulosine gebruiken?
Dat beslist de arts in uw situatie. De SKP raadt de combinatie met doxazosine af en vraagt bij andere alfablokkers, zoals tamsulosine en alfuzosine, voorzichtigheid, vooral bij oudere mannen. Vermeld daarom elk geneesmiddel dat u neemt in de vragenlijst.
Bestaan er verschillende tabletten met tadalafil?
Ja. In SAM staan tabletten met tadalafil van verschillende firma's, zowel het oorspronkelijke geneesmiddel als generische versies, in sterktes van 2,5 tot 20 mg. Ze bevatten dezelfde werkzame stof; welke verpakking u meekrijgt, hangt af van het voorschrift en van de apotheker.
Wat doe ik bij een erectie die niet weggaat?
Duurt een erectie 4 uur of langer, zoek dan zo snel mogelijk medische hulp, bijvoorbeeld op de spoedgevallendienst of via 112. Volgens de SKP kan een priapisme dat niet behandeld wordt, het weefsel van de penis beschadigen en tot blijvend verlies van potentie leiden.